Wat betekenen bezuinigingen op WW, AOW en WIA voor jongeren?

De analyse van CNV Jongeren

Jongeren krijgen het financieel flink voor de kiezen als de bezuinigingsplannen van het kabinet Jetten op de sociale zekerheid onverkort worden uitgevoerd. Het maakt ook hun toekomstperspectief onzeker.

CNV Jongeren zet in kaart hoe de bezuinigingen op sociale zekerheid jongeren raken. Aan de hand van voorbeelden maken we dit duidelijk.

Wijzigingen WW

Halvering van de opbouw, strengere toegangseisen en verlaging van de uitkering treffen jongeren hard omdat zij nog aan het begin van hun loopbaan staan en nauwelijks iets hebben opgebouwd.

Voorbeeld: Anna (24) die al 6 jaar werkt voor een detacheringsbureau. Haar contract wordt niet verlengd. In de nieuwe situatie heeft ze nog maar recht op 3 maanden WW in plaats van 6 maanden, zoals voorheen. Nu moet ze binnen 3 maanden een nieuwe baan vinden voordat zij in de bijstand belandt.

Wijzigingen AOW

Snellere verhoging van de AOW-leeftijd treft praktisch opgeleide jongeren het hardst als ze pas ver voorbij hun 70-ste met pensioen kunnen. Onrechtvaardig juist voor deze groep, omdat zij gemiddeld 6 tot 7 jaar korter leven dan theoretisch opgeleiden, vaak zware beroepen uitoefenen (bouw of zorg) en ook al vanaf hun 18e op de werkvloer staan.

Voorbeeld: Mark (27) werkt al sinds zijn 17e in de bouw. Door de zwaarwerkafspraken (RVU) kan hij nu 3 jaar eerder met pensioen. Dat is in de oude situatie 66 jaar en 9 maanden is. Omdat AOW-leeftijd en RVU aan elkaar zijn gekoppeld, kan hij straks pas met 68 jaar en 6 maanden stoppen met werken.

Wijzigingen WIA

Versoberen van dit vangnet waar jongeren steeds vaker instromen door toenemende psychische klachten, na twee jaar ziekte en nog steeds niet (volledig) kunnen werken. Wie daarna volledig en blijvend ongeschikt is, krijgt een IVA-uitkering en 75% van hun oude loon. Maar ook daar gaat het mes in. De IVA wordt afgeschaft, de uitkering gaat naar 70% en ook wordt het 'maximumdagloon' met 20% verlaagd. Wie nog wel deels kan werken (WGA) wordt gekoppeld aan de verkorte WW van maximaal 12 maanden. Zieke jongeren belanden daardoor veel sneller in de 'vervolguitkering', gebaseerd op het minimumloon. Dat scheelt in een keer honderden euro's.

Voorbeeld: Sarah (28) is door een ernstige burn-out en bijkomende fysieke klachten na twee jaar ziekte voor 50% arbeidsongeschikt verklaard (WGA). Nu zou zij op basis van haar arbeidsverleden nog 10 maanden een uitkering krijgen gebaseerd op haar oude salaris. Dat wordt verkort naar maximaal 6 maanden. Als Sarah nog niet volledig is hersteld valt zij direct terug op de vervolguitkering, die niet meer gekoppeld is aan het minimumloon. Haar uitkering is dan nog maar 800 euro, een derde van de IVA-uitkering die zij eerder ontving.

Pech, zekerheid weg

Deze afbraak van de sociale zekerheid accepteert CNV Jongeren niet. Daarom is de vakbond in actie. Lees hier meer over de actie Pech, zekerheid weg!