Onderwijs wil meer grip op de leermiddelenmarkt

Zorgen over nieuw materiaal voor curriculumherziening

Door de curriculumherziening is er op scholen behoefte aan boeken en lesmateriaal die zijn aangepast aan leergebieden als Nederlands, rekenen en wiskunde, burgerschap en digitale geletterdheid. Vorig week debatteerde de Tweede Kamer over de gevolgen daarvan voor digitalisering, leermiddelen en de ondersteuningsstructuur in het funderend onderwijs.

Om goed onderwijs te kunnen bieden, zijn leermiddelen nodig die toegankelijk zijn voor álle leerlingen, leraren ondersteunen in hun vakmanschap en betaalbaar blijven voor scholen. De kwaliteit staat onder druk. Dat staat in een brandbrief van bonden, werkgevers, ouders, leerlingen en experts aan de Vaste commissie voor OCW van de Tweede Kamer. Ook duurzaamheid is een belangrijk issue. Door verplichte pakketafnames blijven materialen deels ongebruikt. Kritiek is er ook op wegwerpwerkboeken.

Afbreuk aan kwaliteit

Verder zijn materialen vaak te omvangrijk, Ze bevatten te veel plaatjes en invuloefeningen, worden onvoldoende onderbouwd en bieden te weinig inzicht in de mate waarin kerndoelen en eindtermen worden gedekt. Dat beperkt de mogelijkheden voor differentiatie en doet afbreuk aan de kwaliteit van het onderwijs.

Niet rendabel

Leermiddelen die door de markt worden ontwikkeld sluiten te vaak niet aan op de behoeften van leerlingen in het gespecialiseerd onderwijs, praktijkonderwijs en nieuwkomersonderwijs is de klacht uit het onderwijs. Het speelt ook bij de beroepsgerichte en kleinere vakken binnen vmbo en kleinere vakken binnen het vo, zoals filosofie en kunstvakken. Onderzoek geeft ook aan waarom: leermiddelen voor kleinere doelgroepen zijn voor uitgeverijen niet rendabel.

Kwaliteitsalliantie

Het onderwijsveld is daarom positief over de start van de Kwaliteitsalliantie Leermiddelen, waarin leraren, sectorraden, leerlingen, ouders, uitgevers en het ministerie van OCW samenwerken aan onder meer een landelijk kwaliteitskader. Dat heeft uiteraard tijd nodig. Ondertussen moeten lopende onderzoeken naar de werking van de leermiddelenmarkt uiteraard wel leiden tot concrete verbeteringen.