Metalen in Zuid-Afrika

Arbeidsrechten in de Zuid-Afrikaanse mijnbouw

Zuid-Afrika is wereldwijd een belangrijke leverancier van kritieke mineralen die nodig zijn voor de energietransitie, waaronder chroom, mangaan en vanadium. Onderzoek uitgevoerd door Profundo in opdracht van CNV Internationaal laat zien dat de arbeiders die deze essentiële grondstoffen winnen, kampen met extreem zware en onveilige werkomstandigheden. CNV Internationaal werkt samen met vakbondspartners aan verbetering van arbeidsrechten in deze snelgroeiende sector.

Wat is er aan de hand?

De Zuid-Afrikaanse mijnbouwsector speelt een cruciale rol in de internationale energietransitie. Het land produceert belangrijke kritieke mineralen zoals chroom, mangaan, platinum, titanium en vanadium. De economische waarde van deze grondstoffen is groot, maar de mijnwerkers en hun gemeenschappen profiteren niet van de welvaart. Hun omstandigheden zijn zeer problematisch.

  • gevaarlijke werkomstandigheden en grote veiligheidsrisico’s
  • lage lonen en voortdurende baanonzekerheid
  • belemmering van vakbondsvrijheid en sociale dialoog
  • ongelijkheid tussen mannen en vrouwen, waaronder ernstige seksuele intimidatie
  • blootstelling aan schadelijke stoffen met risico’s voor gezondheid
  • milieuvervuiling, waterverontreiniging en problemen met residudammen

[tekst invoegen]

Minstens 60% zijn loonwerkers. Vrouwen, jongeren en arbeidsmigranten behoren tot de meest kwetsbare groepen in de sector. Toch blijft juist hun perspectief en veiligheid vaak onderbelicht in beleid en bedrijfsvoering. Een rechtvaardige energietransitie kan alleen tot stand komen wanneer de rechten en veiligheid van deze arbeiders ook worden meegenomen.

Onze aanpak

1. Onderzoek en transparantie

Samen met onafhankelijke onderzoeksinstellingen zoals Profundo brengt CNV Internationaal de risico’s, arbeidsomstandigheden en machtsverhoudingen in de waardeketen van kritieke mineralen in kaart. Deze informatie gebruiken wij om bedrijven, investeerders en beleidsmakers te adviseren en om sociale dialoog te versterken.

Webinar The South African Mining Sector - Labour Rights in Transition Mineral Mining

2. Verbetering van arbeidsomstandigheden

Samen met lokale vakbonden pleiten we voor veilige werkomstandigheden, striktere veiligheidsmaatregelen en betere bescherming van werknemers die te maken hebben met gevaarlijke productieprocessen. Hierbij kijken we specifiek naar de risico’s rondom blootstelling aan schadelijke stoffen en industriële ongevallen.

3. Sterkere vakbonden en sociale dialoog

CNV Internationaal ondersteunt vakbonden in hun werk om schendingen van arbeidsrechten aan te kaarten en onderhandelingen te voeren over betere arbeidsvoorwaarden. Door capaciteitsopbouw en training versterken we hun positie in overleg met bedrijven en overheid.

4. Aandacht voor gender en kwetsbare groepen

We zetten ons specifiek in voor de rechten en veiligheid van vrouwen in de mijnbouw, waar seksuele intimidatie en uitsluiting veel voorkomen. Met training, genderanalyses en ondersteuning van vrouwennetwerken werken we aan inclusieve en veilige sectoren waarin iedereen mee kan beslissen.

5. Internationale samenwerking voor een rechtvaardige energietransitie

CNV Internationaal brengt de bevindingen uit ZuidAfrika onder de aandacht bij Europese overheden, bedrijven en investeerders. Zo werken we aan ketens waarin niet alleen de grondstoffen duurzaam zijn, maar ook de arbeidsomstandigheden.

Onze impact

  • meer zichtbaarheid van arbeidsrechtenschendingen in de mijnbouw
  • sterkere positie van vakbonden in onderhandelingen
  • groeiende aandacht voor gender en veiligheid
  • betrokkenheid van internationale ketenpartners bij verbeteracties
  • concrete stappen richting veiligere werkplekken en betere arbeidsvoorwaarden
  • versterkte dialoog tussen vakbonden, bedrijven en overheid

Fair Impact Programma voor bedrijven

Versterk je Human Rights Due Diligence (HRDD) met praktische tools, trainingen en ondersteuning voor eerlijke en verantwoorde waardeketens. Verken de mogelijkheden om met jouw bedrijf impact te maken.

Neem contact met ons op

Francisca van Dusseldorp
Regiocoördinator Afrika
Marjolein Groenewegen
Programme Manager Africa