Bescherming van wereldwijde arbeidsrechten

Arbeidsrechten zijn mensenrechten

Arbeidsrechten zijn opgenomen in de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens. Het recht op werk, gelijke beloning, een rechtvaardige vergoeding en het recht om een vakbond op te richten is vastgelegd in artikel 23.

Internationale arbeidsnormen

De standaard voor eerlijk werk zoals vastgelegd door overheden, werkgevers en vakbonden

Daarnaast bestaan de fundamentele ILO-normen, die wereldwijd de standaard vormen voor eerlijk werk. Dit zijn verdragen die zijn vastgesteld door overheden, werkgeversorganisaties en vakbonden die vertegenwoordigd zijn in de Internationale Arbeidsorganisatie ILO, de enige tri-partiete VN organisatie. De bekendste gaan over de 8-urige werkdag en het verbod op dwangarbeid en kinderarbeid.

Elk land dat de ILO-verdragen ratificeert, verbindt zich aan de internationaal erkende (fundamentele) arbeidsnormen. Toch maakt CNV Internationaal zich grote zorgen over de naleving. Arbeidsrechten worden in veel sectoren geschonden. Regelmatig ontvangt CNV Internationaal berichten over bedreigingen van vakbondsmensen. Of over werknemers die zijn ontslagen, omdat zij lid zijn van een vakbond.

Decent work agenda voor armoedebestrijding en ontwikkeling

De ILO werkt sinds 1999 aan de Decent Work Agenda. Die is in brede kring aanvaard als belangrijke strategie voor armoedebestrijding en ontwikkeling.

De Decent Work Agenda is ook opgenomen in de Millennium Ontwikkelingsdoelen van de Verenigde Naties, met name SDG 8 over eerlijk werk en duurzame economische groei.

Deze Decent Work Agenda vormt de basis CNV Internationaal’s inzet voor eerlijk werk wereldwijd.

Arbeidsrechten en de plichten van bedrijven

Bedrijven hebben te maken met verschillende internationale verdragen op het gebied van Internationaal Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (IMVO) waarin bepalingen opgenomen zijn over arbeidsrechten. Deze verdragen zijn door veel landen erkend.

In de OESO Richtlijnen en de ILO-conventies staan aanvullend nog de volgende rechten voor werknemers en plichten voor bedrijven:

• Het beschikbaar stellen aan werknemers van relevante training(ILO Tripartite Declaration art. 29-32)
• Het recht op indiening en behandeling van klachten, zonder het risico hiervoor gestraft of gediscrimineerd te worden (ILO Tripartite Declaration art. 57 en 58)
• Het recht op tijdige informatievoorziening bij o.a. reorganisaties, collectief ontslag en afvloeiingsregelingen (OESO-richtlijnen IV, art. 6)
• De werkgever mag niet dreigen met bijvoorbeeld verplaatsing van het bedrijf bij uitoefening van het recht op organisatie (OESO-richtlijnen IV, art. 7)
• Waar mogelijk moet lokaal personeel worden aangesteld en opgeleid en mogen geen minder gunstige lonen en arbeidsvoorwaarden worden gehanteerd als vergelijkbare werkgevers in het gastland (OESO-richtlijnen IV, art. 4a en IV, art.5).

Dit zijn de belangrijkste verdragen en richtlijnen voor het internationale bedrijfsleven

• Universele Verklaring van de Rechten van de Mens Artikel 23 en 24 van de UVRM hebben betrekking op werk & inkomen.
• Kernverdragen International Labour Organization (ILO) (ENG) 
  De belangrijkste rechten van werknemers (waaronder vakbondsrechten) zijn vastgelegd in internationale verdragen van ILO.
• OESO Richtlijnen voor internationale bedrijven
  Richtlijnen voor multinationale ondernemingen (OECD guidelines for multinational enterprises) over transparantie en onderzoek binnen hun productie- of toeleveringsketen.
• Richtlijnen van de Verenigde Naties inzake bedrijven en mensenrechten 
  De UN Guiding Principles zijn een instrument dat bestaat uit 31 principes die uitvoering geven aan het "Protect, Respect and Remedy"-kader van de Verenigde Naties op het gebied van mensenrechten en internationale ondernemingen.
• 6 stappen voor due diligence (gepaste zorgvuldigheid)
  Het aanpakken van risico’s bij internationaal ondernemen gebeurt in een proces dat due diligence heet, ook wel gepaste zorgvuldigheid genoemd. Het proces bestaat uit zes stappen die continu moeten worden doorlopen.

Onze aanpak

CNV Internationaal wijst bedrijven op het belang van verantwoord ondernemen, werkt in IMVO-convenanten aan verbetering van arbeidsomstandigheden, pleit voor ratificatie en naleving van ILO-conventies en monitort nationale en internationale afspraken. We zetten ons in om misstanden en schendingen van arbeidsrechten in wereldwijde ketens aan te pakken, we versterken vakbonden en ondersteunen sociale dialoog.