Wat is er aan de hand?
De wereldwijde vraag naar kritieke grondstoffen groeit explosief. De energietransitie, digitalisering en elektrificatie van industrie en mobiliteit zorgen ervoor dat steeds meer metalen nodig zijn voor de productie van duurzame technologieën. Hierdoor neemt de druk op mijnbouwregio's wereldwijd sterk toe. Deze ontwikkeling brengt belangrijke risico's met zich mee:
Onveilige en ongezonde werkomstandigheden
Mijnbouw behoort tot de gevaarlijkste sectoren ter wereld. Werknemers worden blootgesteld aan stof, lawaai, gevaarlijke chemicaliën, extreme temperaturen en zware machines. Uit onderzoek van CNV Internationaal blijkt dat veel mijnwerkers structureel overwerken en te maken hebben met vermoeidheid, gezondheidsproblemen en veiligheidsrisico's. Lange diensten kunnen zelfs leiden tot microslaapjes tijdens het werk, met ernstige gevolgen voor de veiligheid.
Schending van arbeidsrechten
Veel werknemers in de mijnbouw werken via onderaannemers of tijdelijke contracten. Hierdoor hebben zij minder toegang tot sociale bescherming, inspraak en veiligheidsvoorzieningen. Vakbondsleden worden in sommige landen geconfronteerd met intimidatie, discriminatie en bedreigingen wanneer zij opkomen voor betere arbeidsomstandigheden.
Schaarste en geopolitieke afhankelijkheid
De winning en verwerking van kritieke grondstoffen is geconcentreerd in een beperkt aantal landen. Europa is daardoor sterk afhankelijk van mondiale ketens voor zijn energievoorziening en industriële ontwikkeling. Deze afhankelijkheid brengt risico's met zich mee voor leveringszekerheid, duurzaamheid en de bescherming van mensenrechten.
Milieu- en gezondheidsschade
De snelle uitbreiding van mijnbouwactiviteiten heeft grote gevolgen voor mens en milieu. In verschillende productielanden leidt mijnbouw tot ontbossing, vervuiling van waterbronnen, verlies van biodiversiteit en gezondheidsklachten bij werknemers en omwonenden. In Indonesië worden bovendien gemeenschappen geconfronteerd met ernstige vervuiling, verlies van bestaansmiddelen en gedwongen verhuizingen als gevolg van de groeiende nikkelindustrie.
