Verwerping Wet vrij en veilig onderwijs: nu doorpakken op wat scholen écht nodig hebben

De Tweede Kamer heeft de Wet vrij en veilig onderwijs verworpen. Daarmee is duidelijk dat er brede twijfel bestaat of dit wetsvoorstel scholen daadwerkelijk veiliger zou maken. Eerder adviseerde ook de Raad van State om het wetsvoorstel in deze vorm niet in te dienen. Volgens de Raad was onvoldoende onderbouwd hoe de voorgestelde maatregelen bijdragen aan een veilige schoolcultuur en bestond het risico op meer regeldruk, dubbele toezichtslasten en minder ruimte voor het open gesprek op school. Voor CNV staat één ding voorop: iedere school moet een veilige plek zijn. Niet alleen voor leerlingen, maar ook voor leraren, onderwijsondersteuners én schoolleiders.

Juist daarom schiet het wetsvoorstel in de huidige vorm tekort. De veiligheid van medewerkers krijgt onvoldoende aandacht. Terwijl CNV-onderzoeken laten zien dat sociale onveiligheid, agressie en intimidatie een belangrijke reden kunnen zijn om het onderwijs te verlaten. Schoolleiders spelen een cruciale rol in het creëren van een veilige schoolcultuur, maar kunnen dat niet alleen.

Dat de Kamer kritisch is geweest op het wetsvoorstel, betekent niet dat het onderwerp minder urgent is. Integendeel: de bestaande knelpunten vragen juist om een nieuwe aanpak die wél uitvoerbaar is en de veiligheid van zowel leerlingen als medewerkers versterkt.

CNV pleit daarom voor een nieuwe aanpak die wél werkt. Een aanpak die uitgaat van een veilige school voor iedereen, met:

  • een verplichte landelijke personeelsmonitor, zodat er structureel inzicht komt in de sociale en fysieke veiligheid van onderwijspersoneel;
  • één landelijk meldpunt voor álle medewerkers in het onderwijs, zodat signalen niet tussen verschillende instanties verloren gaan;
  • goede bescherming van medewerkers bij agressie, intimidatie en onterechte beschuldigingen, inclusief duidelijke afspraken over de aanpak van agressie vanuit ouders;
  • onafhankelijke en goed toegeruste vertrouwenspersonen;
  • ruimte voor schoolleiders om te investeren in preventie, een open schoolcultuur en goed werkgeverschap, in plaats van extra administratieve lasten.

Veilige scholen ontstaan niet door meer formulieren, maar door goed werkgeverschap, professioneel leiderschap en een schoolcultuur waarin leerlingen én medewerkers zich veilig voelen. Schoolleiders kunnen alleen goed leidinggeven aan een veilige school als zij daarbij kunnen rekenen op heldere wetgeving, goede ondersteuning en een sterke positie van hun medewerkers. CNV Schoolleiders roept het nieuwe kabinet daarom op om samen met de onderwijssector te werken aan een wetsvoorstel dat veiligheid daadwerkelijk versterkt en werkbaar is voor de praktijk.