De maatregel moet het personeelstekort verlichten. Maar op de groep zien pedagogisch professionals iets anders gebeuren. Uit de enquête blijkt dat zij meer werkdruk, minder tijd voor kinderen, minder goede begeleiding voor leerlingen en meer uitstroom verwachten. Dat is zorgelijk. De kinderopvang heeft juist rust, stabiliteit en goede begeleiding nodig.
Leerlingen zijn hard nodig, maar opleiden vraagt tijd
Uit de enquête blijkt dat pedagogisch professionals het belangrijk vinden dat nieuwe collega’s goed worden opgeleid. De kinderopvang heeft nieuwe medewerkers hard nodig. Juist daarom maken zij zich zorgen over de verruimde inzet van leerlingen. Goed opleiden vraagt tijd, begeleiding en genoeg ervaren collega’s op de groep. Volgens veel pedagogisch professionals ontbreekt die ruimte. Zij zorgen voor de kinderen, spreken ouders, doen administratie en houden overzicht op de groep. Komt daar ook de begeleiding van een leerling bij, dan stapelen de taken zich op. Dat wordt extra zwaar als een leerling meetelt in de bezetting. Een leerling is nog in opleiding en kan niet alles zelfstandig doen. De ervaren medewerker blijft verantwoordelijk voor de groep en moet tegelijk uitleggen, meekijken, controleren en bijsturen.
Uit de enquête blijkt dat 86% van de pedagogisch professionals meer werkdruk ervaart door het samenwerken met een leerling. Slechts een kleine groep zegt dat de werkdruk daardoor lager wordt.
Leerlingen vullen gaten in het rooster
Pedagogisch professionals geven in de enquête ook aan dat leerlingen in de praktijk regelmatig worden ingezet als er te weinig personeel is. Dan staat leren niet meer centraal. Dan vullen leerlingen gaten in het rooster. Dat is niet goed voor de leerling. Die moet tijd krijgen om het vak nog leren. Zo blijft de leerling ook enthousiast voor het vak. Het is ook niet goed voor de ervaren collega. Die krijgt extra werk en blijft verantwoordelijk voor wat er op de groep gebeurt. En het is niet goed voor kinderen. Zij hebben recht op rust, aandacht en veilige opvang.
Dat beeld komt duidelijk terug in de cijfers. 89% van de pedagogisch professionals werkt het liefst samen met een gediplomeerde collega. Niet omdat zij tegen leerlingen zijn. Wel omdat leerlingen goede begeleiding nodig hebben en een ervaren collega nodig blijft op de groep.
Zorgen over kwaliteit en veiligheid
Pedagogisch professionals maken zich zorgen over de gevolgen voor kinderen. Zij verwachten minder rust en stabiliteit op de groep. Ook blijft er minder tijd over om kinderen goed te zien, signalen op te merken en in te spelen op wat een kind nodig heeft.
Uit de enquête blijkt dat 88% van de pedagogisch professionals verwacht dat de kwaliteit van de opvang daalt als het aandeel leerlingen op de groep verder toeneemt. Veiligheid, stabiliteit en kwaliteit moeten altijd voorop staan.
De druk raakt ook het behoud van medewerkers
De enquête laat ook zien dat de verruimde inzet van leerlingen het vak minder aantrekkelijk maakt. 85% van de pedagogisch professionals geeft aan dat het pedagogisch vak minder aantrekkelijk wordt als het aandeel leerlingen op de groep verder toeneemt. Dat raakt direct aan het personeelstekort. Want juist ervaren pedagogisch professionals zijn nodig om nieuwe collega’s goed op te leiden. Als zij door extra druk vertrekken, wordt het tekort niet kleiner. Dan wordt het groter.
Terug naar de oude norm
Eerder mocht maximaal een derde van de beroepskrachten op een locatie bestaan uit beroepskrachten in opleiding. Daardoor was er altijd een duidelijke meerderheid van gediplomeerde pedagogisch professionals aanwezig. Nu mag dat oplopen tot de helft. Die balans is te kwetsbaar. De oude norm was er niet voor niets. Kinderen hebben vaste, ervaren en goed opgeleide professionals nodig. Leerlingen hebben goede begeleiding nodig. En ervaren medewerkers hebben ruimte nodig om hun werk goed te doen.
Opleiden vraagt ruimte
Pedagogisch professionals geven in de enquête duidelijk aan wat zij nodig hebben. Meer tijd voor begeleiding. Heldere afspraken over taken. Meer steun vanuit de organisatie. En vooral: leerlingen boventallig laten meedraaien zolang zij nog in opleiding zijn. Dat is belangrijk voor de kwaliteit van de opvang. En het helpt om medewerkers te behouden. Want goed opleiden lukt alleen als daar tijd en ruimte voor is. Leerlingen opleiden en gaten in het rooster vullen zijn twee verschillende dingen. Die moeten niet door elkaar lopen.
CNV: 'Draai deze maatregel terug'
CNV vindt dat de verruimde inzet van leerlingen moet worden teruggedraaid. Leerlingen mogen geen structurele oplossing zijn voor personeelstekorten. Leerlingen moeten leren in een veilige omgeving, met goede begeleiding. Zij mogen geen vervanging zijn van gediplomeerde collega’s. Daarom moet de norm terug naar maximaal een derde beroepskrachten in opleiding. Dat is beter voor kinderen. Beter voor ouders. Beter voor leerlingen. En beter voor pedagogisch professionals die elke dag met vakmanschap werken aan veilige, goede en ontwikkelingsgerichte kinderopvang.
